‘We doen vaak alsof de complexiteit buiten ligt, maar die ligt stiekem ook binnen.’ Over opgavegericht werken in taakgerichte organisaties.

Samenwerken met andere organisaties om een complex maatschappelijk vraagstuk op te lossen, want alleen kun je het niet: het klinkt eenvoudig, maar de uitvoering ervan blijkt niet zo simpel. Organisaties zijn meestal niet zo flexibel ingericht dat ze zich als vanzelf plooien naar een opgavegerichte manier van werken. De gangbare dynamiek in organisaties is namelijk taakgericht. Regels, afspraken en specialismen staan er centraal.

Martijn van de Steen van de NSOB nam samen met collega’s Myrthe van Delden en Eline van Schaik een kijkje in de keuken van diverse programma’s op het terrein van justitie en veiligheid, waaronder Koers en kansen. Hoe werken de programma’s aan een maatschappelijke opgave? Waar lopen ze tegenaan en wat hebben ze nodig?
In hun essay ‘De opgave aan tafel’ beschrijven ze de patronen die ze hebben waargenomen in opgavegericht werken en koppelen daar adviezen aan. ‘We doen vaak alsof de complexiteit buiten ligt, maar die ligt stiekem ook binnen,’ zegt Van der Steen tijdens de officiële presentatie van het essay op 18 februari jl.

Het essay 'De opgave aan tafel' van het NSOB

Ook een opgavegerichte aanpak is politiek
Bij opgavegericht werken staat de opgave toch altijd ‘gewoon’ centraal? Wat anders? En iedereen denkt er toch hetzelfde over? Het zijn misvattingen die opgavegericht werken behoorlijk in de wielen kunnen rijden. 'Zelden ga je allemaal voor hetzelfde doel,' zegt Van der Steen. 'Politieke verschillen verdwijnen niet als sneeuw voor de zon als iedereen maar genoeg vanuit de opgave redeneert.' Maak daarom de verschillen in doelen expliciet, is een van de adviezen van Van der Steen c.s.
'Het kan bijvoorbeeld irritatie oproepen bij samenwerkingspartners', legt Van der Steen uit, 'als het ministerie doet alsof de politieke agenda geen rol speelt. Ligt het open, dan is er alle begrip voor.' Dat vereist natuurlijk wel dat de betrokkenen vanuit het ministerie zelf ook helderheid hebben over de politieke issues die spelen. Die helderheid vergt gerichte inspanning en discipline binnen een organisatie als het ministerie, ook van de lijnonderdelen die niet direct meedoen in het proces rondom de opgave.

Geïnteresseerd in alle adviezen van het NSOB over opgavegericht werken?
Lees het hele essay.